13 lipca
sobota
Henryka, Kingi, Andrzeja
Dziś Jutro Pojutrze
     
°/° °/° °/°

Państwo, Kościół, pieniądze

Ocena: 0
825

Prezentacji modeli finansowania działalności Kościołów i wspólnot wyznaniowych w wybranych państwach europejskich poświęcona była konferencja naukowa zorganizowana 7 września przez KAI w rezydencji arcybiskupów warszawskich.

fot. unsplash.com

Prezentacji modeli finansowania działalności Kościołów i wspólnot wyznaniowych w wybranych państwach europejskich poświęcona była konferencja naukowa zorganizowana 7 września przez KAI w rezydencji arcybiskupów warszawskich. Gospodarzem miejsca był kard. Kazimierz Nycz, który zwrócił uwagę na ekumeniczny charakter spotkania. Obok niego zasiedli bowiem metropolita lubelski abp Stanisław Budzik, prawosławny arcybiskup lubelski i chełmski Abel i inni duchowni chrześcijańscy.

Prelegentami byli specjaliści z ośrodków kościelnych i świeckich, duchowni z Kościoła katolickiego i innych wyznań oraz prawnicy i dziennikarze. Omówili trzy zasadnicze modele finansowania Kościołów i związków wyznaniowych, począwszy od francuskiego, przez niemiecki, a kończąc na stosowanej w wielu krajach tzw. asygnacie podatkowej.

 


WIELORAKOŚĆ ROZWIĄZAŃ

Model niemiecki omówił ks. prof. Mirosław Kosek z UKSW. Zaznaczył, że oprócz podatku 8–9 proc. płaconego przez wyznawców od ich dochodów wspólnoty wyznaniowe otrzymują rekompensatę za majątki kościelne przejęte na przełomie XVIII i XIX w., a także dotacje i subwencje celowe, zwłaszcza na działalność edukacyjną i charytatywną. Jedynym sposobem uniknięcia podatku kościelnego jest wystąpienie z Kościoła, co ostatnio jest coraz częstszym zjawiskiem.

Francuskie rozwiązania kwestii finansowania wspólnot religijnych zaprezentował dr Michał Zawiślak z KUL. Zaznaczył, że chociaż nad Sekwaną, zgodnie z ustawą z 1905 r., obowiązuje rozdział Kościoła od państwa, to w praktyce nie oznacza on zakazu finansowania wspólnot wyznaniowych ze środków publicznych. Dotyczy to szczególnie utrzymania wszystkich zabytkowych świątyń, środków przeznaczanych na cele religijne przez władze lokalne oraz utrzymania kapelanów w instytucjach państwowych. Prócz tego w Alzacji i Mozeli działalność zarejestrowanych wspólnot wyznaniowych finansowana jest z budżetu państwa, terytoria zamorskie zaś rządzą się własnym prawem.

W Czechach i Słowacji finansowanie Kościołów i związków wyznaniowych opiera się na środkach uzyskiwanych w ramach zwrotu majątków kościelnych oraz zadośćuczynienia za nie, na dotacjach z budżetu państwa, prowadzeniu działalności gospodarczej oraz na dobrowolnych ofiarach wiernych. Szczegóły omówił dr hab. Konrad Walczuk, profesor Wydziału Prawa i Administracji Akademii Sztuki Wojennej.

Model finansowania wspólnot wyznaniowych w formie odpisu podatkowego w wybranych państwach scharakteryzował Łukasz Bernaciński z Ordo Iuris. W Hiszpanii każdy może wskazać wspólnotę wyznaniową, na którą przeznacza 0,7 proc. kwoty swojego podatku. W 2019 r. Kościół katolicki zyskał z tego tytułu 286 mln euro. We Włoszech wysokość odpisu podatkowego ustalono na poziomie 0,8 proc. Dotyczy to jednak nie tylko własnego podatku, ale sumy wszystkich wpływów do budżetu państwa z podatków od osób fizycznych. Suma do rozdysponowania między Kościoły i wspólnoty wyznaniowe w roku 2022 to 1 mld 400 mln euro. Na Węgrzech wierni mogą decydować o wsparciu wskazanego Kościoła lub związku wyznaniowego odpisem 1 proc. od wpływów z podatków dochodowych od osób fizycznych.

 


POLSKIE PODWÓRKO

Skalę zaangażowania budżetu państwa w finansowanie Kościołów i związków wyznaniowych w Polsce nakreślił red. Łukasz Kasper z KAI. Z przedstawionych przez niego wyliczeń dotyczących funduszy unijnych, wynagrodzeń kapelanów służb mundurowych i innych wynika, że tzw. fundusz kościelny (niespełna 200 mln zł) stanowi niewielką część środków, którymi państwo wspiera działalność wszystkich zarejestrowanych Kościołów i związków wyznaniowych.

Konstytucyjne i konkordatowe uwarunkowania systemu finansowania Kościołów i związków wyznaniowych w Polsce przedstawił ks. prof. Piotr Stanisz, kierownik Katedry Prawa Wyznaniowego na KUL. Próby wypracowania nowego modelu finansowania wspólnot wyznaniowych w Polsce podejmowane w latach 2012–2022 omówił ks. dr hab. Dariusz Walencik, profesor Zakładu Prawa Konstytucyjnego i Wyznaniowego Uniwersytetu Opolskiego. Przypomniał, że według projektu z roku 2013 odpis podatkowy dla Kościoła w Polsce miał wynosić 0,5 proc. podatku.

Na zakończenie konferencji odbyła się debata na temat przyszłości finansowania Kościołów w Polsce. Uczestniczyli w niej abp Stanisław Budzik, prof. Sławomir Sowiński z UKSW, pastor dr Grzegorz Giemza, dyrektor Polskiej Rady Ekumenicznej, prof. Paweł Borecki z UW i jako prowadzący Marcin Przeciszewski, prezes KAI. Debatujący uznali, że wskazane jest wznowienie prac nad nowym systemem wspierania Kościołów i likwidacją Funduszu Kościelnego. Prof. Sowiński zwrócił uwagę, że transparentność finansowania Kościołów zapewni im ochronę przed uznaniowymi decyzjami polityków, którzy w ten sposób realizują swoje cele. Potwierdził to Marcin Przeciszewski, wskazując, że transparentny system uchroni Kościoły przed „klientyzacją” w stosunku do władz świeckich.

PODZIEL SIĘ:
OCEŃ:

Redaktor naczelny tygodnika "Idziemy"


henryk.zielinski@idziemy.com.pl

DUCHOWY NIEZBĘDNIK - 13 lipca

Sobota, XIII Tydzień zwykły
Wspomnienie świętych pustelników Andrzeja Świerada i Benedykta
Błogosławieni jesteście, jeżeli złorzeczą wam z powodu imienia Chrystusa,
albowiem Duch Boży na was spoczywa

+ Czytania liturgiczne (rok B, II): Mt 10, 24-33
+ Komentarz do czytań (Bractwo Słowa Bożego)




Najwyżej oceniane artykuły

Blog - Ksiądz z Warszawskiego Blokowiska

Reklama

Miejsce na Twoją reklamę
W tym miejscu może wyświetlać się reklama Twoich usług i produktów. Zapraszamy do kontaktu.



Newsletter